EASY RIDER (ER) KİME DENİR?

Yazı ve araştırma: ELVIN AZAR

EASY RIDER SÖZCÜĞÜNÜN ANLAMI
- Easy Rider (ER), sözlük anlamı olarak "geniş adam" demek.
- Bu söz, Peter Fonda ve Dennis Hooper'ın 1969 yapımı olan ve aynı adı taşıyan filmleri ile motosikletle ilgili bir yaşam biçimi değimine dönüştü.
- Wikipedi ansiklopedisi ER'ı şöyle tanımlıyor: "Hayatı hafife alan; para kazanmayan ama harcayan; otoriteyi tanımayan; bir yere, bireye ve topluma bağlı olmadan yaşayan insan".
- Benim yorumum ise şu: "Motosikleti bir hobi veya araç olarak değil, kuralsız yaşamaya götüren bir sembol olarak görmek. Motosiklet, doğa ve açık yollar ortamında gelenekselliğe baş kaldırmak."

YANLIŞ ANLAMALAR
- Her motorcu ER değil (olmak zorunda da değil); çünkü ERlık, sistem karşıtı bir yaşam felsefesi ile motorculuğu birleştirmek demek.
- ER'lık motorculuğun temeli veya en üst noktası değil. ER'lik bir alt kültür.
- ER'lar -Amerikan filmlerince pompalanan yanlış gösterimler sonucu- yıkıcı ve saldırgan kimlikler sanılıyorlar. Oysa ER'lar doğa ve özgürlüğe saygılı, pozitif kimseler.
- ER'lığın en önemli sembollerinden olan Peter Fonda bir filminde "Ya sür, ya evde otur" der; yani gerçek ER'lar metropol merkezli gece hayatından çok uzun yollardadırlar.
- ER'lık "asi gençlerin" değil, her cins ve yaşta motorcunun ortamı.

KİMLER ER DEĞİLDİR?
- Hafta sonları deriler giyip motor süren, hafta başında geleneksel yaşamlar sürenler, yani "krom ve derili motorcu giysileri"ni hafta başı dolaba kaldırılıp, ütülü pantalona geçenler;
- Büyük kentlerin gece yaşamında yıkıcı ve saldırgan kimlikte görünen motosiklet üzerindeki suçlu karakterler;
- Çizme, ceket ve eldivenleri asla yıpranmayanlar, bayramlık giysili çocuklar gibi yepyeni ve tertemiz giysilerle motor sürenler;
- Krom, deri, gezi, hız, motosiklet adlı araç ötesinde de bir felsefeye de sahip olmayanlar ER;
- Hells Angels ve Los Banditos gibi gruplar da -bana göre- ER değiller; onlar daha çok outlaw biker veya "one percenter"lardan oluşan çete tarzı gruplar.

MOTOR CİNSİ
- Motosikletin marka ve modelleri ERlıkta önemli değildir.
- ER yeni modele geçmek adına sürekli motor değiştirmez, motoru ile organik bir bağ kurar ve onu kişiselleştirir.
- ER'lık hızlı motor sürme düşkünlüğüne, yani hız tutkusuna dayanmaz. ER'ların geleneksel motorları olan custom motorlar da düşük hızlı motorlardır.
- ER'lar genelde custom tarzı motorlar sürerler; oysa bence racing dışında kalan her çeşit motor, özellikle de endurolar ER'lığa uygundur.
- Racing motorların bu hayat tarzına uygun olmama nedeni, race makine ile uzun süre "ağır aksak" doğa içinde, tali yollarda gitmenin zorluğudur.
- ER'lık "custom motor ile doğada gezilmez" dogmasını da çürütmüştür; çünkü ER'lığın doğum ülkesi Amerika'dır ve Amerika'da custom motordan başka tarz motor üretilmez.
- ER'lık, Amerikan kapitalizmi tarafından uygulanan ticari bir manevra ile Harley Davidson marka motorlara bağlandı; giderek bu marka ve ER'lık eş gösterilmeye çalışıldı; bir ölçüde bu başarılı olundu. Yani Amerikalılara göre kültürü üreten insan değil, insan yapısı bir makine! Oysa suçlu, mirasyedi, ya da sisteme entegre bir iş sahibi olmayan biri, yani "hayatı hafife alan, para kazanmayan ama harcayan, otoriteyi tanımayan" adam olan ER, o fiyatta bir motora nasıl sahip olacak? Amerika'da iş kolay, "nonconformist" (aykırı) motorcular 2. el ve bedeli hayli düşük bir Harley alır, sıkı bir modifikasyondan geçirir ve yıllarca onu kullanırlar. Ülkemiz standartlarında beşinci el bile olsa Harley alabilecek bir adam (ya da Havva) ise nonconformist olsa almaya parası yetmez, Harley'i alıp nonconformist olsa, motorun ilk teklemesinde ortada kala-kalı-verir!.. çünkü "Harleycilerin" servisi de, yedek parçası da, giyim kuşamı da diğer motorlarınkine en az üç basar.... Yani Harley ülkemizde daha uzunca bir süre ER veya one percenter motoru değil, lüks tüketim aracı olarak kalacağa benzer.

GİYİM
- Klasik giyim bandana, siyah deri ceket, çizme, deri/jean pantolon, eldivendir. ER doğal koşullarda uzun süre yaşadığı için siyah deri ceket ve deri/jean pantolon dayanıklılık; çizme, ayak ve bileklerin korunması; bandana ise bazen boynu kapatmak, bazen saçların uçuşmasını engellemek, kimi zaman ise vahşi batı haydutları gibi burundan aşağısını tozdan korumak için gerekli.
- ERlar genelde kask kullanmayı sevmezler. Bunun bir nedeninin özgürlük tutkuları ve doğa ile iç içe geçme özlemleri olduğu sanılır; ama bence asıl neden trafik içinde, tehlikeli koşullarda bulunmamaları, ya da otobanlarda çok yüksek hız yapmamaları.

YAŞAM MODELİ
- ER çokça "aylak" oldukları için sürekli/düzenli veya maaşa bağlı işleri yoktur. Lüks restoranlar, sanatsal etkinlikler, modaya uygun giysiler hayatlarında önemli yer tutmaz.
- Doğaya entegre yaşamayı seçtikleri için kentsel sosyalleşmeler dome çadırdan daha önemsizdir.
- ER'lar genelde gruplar kurarlar ve grupların liderleri kaba güç, pratik yaşamda beceriklilik, liderlik vasfı taşıma nitelikleri ile belirlenir. Bu gibi bir hiyerarşik ortamda yaşamayı sevmeyen ER'lar bağımsız kalırlar ve onlara Lone Rider veya Lone Wolf denir.

KİMLİK
- ER için özgürlük, bağımlılığa varan ölçüde düşkün olunan bir kavramdır.
- Güvenlik arzusu, mülk edinme kaygısı, kök salma ihtiyacı ER'ın kimliğinde öncelikli yer tutmaz.
- ER'lar kent ve kasaba burjuvazisi tarafından serseri olarak görülürler. Oysa serserilik, itlik ve berduşluktan farklı birşeydir; basıp gitme ihtiyacının en aklı başında halidir.
- ER'lar, kendi kurallarını koymayı sevdiklerinden ve bağımsızlık düşkünlüklerinden -özellikle cinsel yaşamlarında- burjuva ahlakına uygun yaşamıyor olabilirler.

İÇKİ - BESLENME
- ER'lar, yaşam gerçeklerinden koparan esriklik (delirium) seven kimselerdir. Bu nedenle motor sürmek kadar içki de yaşamlarında önemli yer tutar.
- Düşük olan gelirleri, ve de yüksek içki, benzin, eğlence gideri, onların sağlıksız beslenmelerine neden olur.